Verruiming starterslening gaat niet door

Sam Janssen -DOS woordvoerder "wonen" legt uit waarom DOS tegen het CMB-amendement stemt: (een samenvatting)
"De woningmarkt is de afgelopen jaren steeds lastiger geworden voor starters. Huizen zijn duurder, terwijl de maximale hypotheek vaak niet genoeg is om een woning te kopen. De starterslening helpt om dat gat te dichten. In 2024 en 2025 konden in Stein al 27 starters dankzij deze regeling hun eerste huis kopen.

In de gemeenteraad is besproken of de maximale koopsom van de starterslening verhoogd moet worden van 300.000 naar 345.000 euro, zoals de provincie toestaat. Volgens de fractie DOS levert dat maar weinig extra mogelijkheden op. Onderzoek laat zien dat het aantal beschikbare woningen dan stijgt van 17 naar 24: slechts zeven woningen extra.
Bovendien waarschuwen economen dat een hogere grens juist kan leiden tot hogere huizenprijzen. Veel van de duurdere woningen hebben ook een lage energieklasse, waardoor starters nog extra moeten investeren.

De fractie DOS vindt daarom dat het verhogen van de koopsom niet opweegt tegen de nadelen. De belangrijkste oplossing blijft volgens hen het bouwen van meer betaalbare woningen. Zoals ook deskundigen aangeven: alleen meer bouwen helpt starters echt vooruit."

Janssen, die bij een eerdere stemming vorig jaar over het toestaan van jongerenhuisvesting op de oude zwembadlocatie nog een stemverklaring aflegde waarom hij tegen stemde ondanks dat hij de urgentie voor jongeren herkende. (In de wandelgangen was destijds te horen dat Steins Belang uit de coalitie zou zijn gestapt als dat amendement van de CMB-fractie zou zijn aangenomen)

Deze keer verdedigde hij bovenstaand DOS-standpunt; ook na een door DOS gevraagde schorsing van de vergadering. Op de vraag "Bent u niet bang voor uitstroom als andere gemeenten wel voordeligere regelingen bieden?" antwoordde Janssen "Nee, onze inwoners wachten maar wat langer"

DOS focust op "meer bouwen" maar dat blijkt in de praktijk voor starters nauwelijks van de grond te komen. Alle nieuwbouw kost minimaal 400.000 euro en is alleen haalbaar voor "doorstarters" en dubbele modaalinkomens. Het gaat niet meer om woningbouw maar om groot geld verdienen. Niet door de gemeente helaas, want die verkoopt grond voor een habbekrats aan projectontwikkelaars.

Na afwijzing van het amendement stemde de CMB-fractie uiteindelijk wel in met het voorliggende collegevoorstel, want anders zou het fenomeen "starterslening" in Stein mogelijk helemaal van de baan zijn. In het voorliggende raadsvoorstel van burgemeester en wethouders geldt een maximale koopsom van 300.000 euro en een maximale lening van 40.000 euro. 

Argumentatie van het collegevoorstel (samengevat)

De gemeenteraad van Stein krijgt het voorstel om een vernieuwde verordening voor de Starterslening vast te stellen. Met deze lening kunnen starters het verschil overbruggen tussen hun maximale hypotheek en de prijs van hun eerste koopwoning.

De Starterslening is een extra lening bovenop de hypotheek en wordt uitgevoerd door het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn). Gemeente en provincie zorgen samen voor de financiering, elk voor 50%. In 2024 en 2025 maakten al 27 starters in Stein gebruik van deze regeling.

De aanleiding voor de nieuwe verordening is een wijziging van de provinciale regels. Vanaf 1 januari 2026 verhoogt de provincie de maximale koopprijs naar 345.000 euro, maar verlaagt zij haar bijdrage per lening van 75 naar 50 procent. Daardoor moeten gemeenten zelf meer geld bijleggen.

Stein kiest er bewust voor om niet mee te gaan in de maximale koopprijs van 345.000 euro. Voorgesteld wordt om de grens te verhogen van 280.000 naar 300.000 euro. Volgens het college sluit dit beter aan bij de lokale woningmarkt en blijft de regeling zo gericht op echte starters, en niet op kopers van duurdere woningen. Een te hoge koopprijs zou er bovendien toe kunnen leiden dat goedkopere, oudere woningen minder aantrekkelijk worden, met risico op leegstand of verloedering.