
Enexis vraagt gemeenten om vaart te maken met energietransitie
- Afbeeldingen ©: rawpixel.com
Nederland staat voor een enorme klus: het energiesysteem wordt ingrijpend vernieuwd. Netbeheerder Enexis spreekt zelfs van de “Deltawerken van de 21e eeuw”. Steeds meer energie komt uit zon en wind, maar dat zorgt ook voor druk op het elektriciteitsnet. In veel regio’s is al sprake van netcongestie, waardoor bedrijven soms jaren moeten wachten op een aansluiting.
Om die problemen aan te pakken, roept Enexis gemeenten op om sneller en slimmer te handelen. Volgens het netwerkbedrijf is samenwerking cruciaal om het energiesysteem betaalbaar en betrouwbaar te houden.
Redactie: dat zal best waar zijn allemaal, maar het is wel cru dat de partij die de afgelopen 25 jaar heeft zitten slapen en alle adviezen om de netcapaciteit uit te breiden in de wind heeft geslagen, Enexis dus (en collega netbeheerders) nu de gemeenten advies gaat geven en min of meer de les gaat lezen....
Netbeheerders zijn onafhankelijke partijen, niet geprivatiseerd, onder toezicht van de overheid.
Meer ruimte en snellere procedures nodig
Een belangrijk knelpunt is ruimte. De komende jaren moeten tienduizenden nieuwe wijkstations worden gebouwd en duizenden kilometers kabel worden aangelegd. Dat loopt nu vaak vertraging op door ingewikkelde regels en lange vergunningstrajecten.
Gemeenten wordt gevraagd om actief ruimte vrij te maken voor energievoorzieningen en procedures te versnellen.
Slim bouwen om het net te ontlasten
Daarnaast pleit Enexis voor “netbewust bouwen”. Dat betekent dat nieuwe woonwijken en bedrijventerreinen zo worden ontworpen dat ze het elektriciteitsnet minder zwaar belasten. Bijvoorbeeld door energieverbruik beter te spreiden over de dag.
Ook wil Enexis eerder betrokken worden bij bouwplannen, zodat problemen met het netwerk voorkomen kunnen worden.
Kiezen voor mix van energiebronnen
Volgens Enexis is het niet verstandig om alleen op elektriciteit te vertrouwen. Gemeenten moeten ook inzetten op alternatieven zoals warmtenetten en groen gas. Dat vermindert de druk op het stroomnet. Vooral warmtenetten kunnen volgens onderzoeken een betaalbare oplossing zijn voor een groot deel van de woningen. Gemeenten moeten uiterlijk in 2027 per wijk bepalen hoe ze van het aardgas af willen.
Oproep aan gemeenten
De boodschap van Enexis is duidelijk: zonder snellere besluitvorming en betere samenwerking dreigt de energietransitie vast te lopen. Gemeenten spelen daarin een sleutelrol.
Tegelijk benadrukt het bedrijf dat ook energiebesparing belangrijk blijft. “De beste energie is de energie die je niet verbruikt.”
+ Oproep/inbreng Enexis aan nieuwe gemeenteraden 20.03.2026 ⇢
Energie dichter bij huis steeds belangrijker
De energietransitie staat hoog op de agenda van gemeenten. Door de afhankelijkheid van olie en gas uit het buitenland zijn energieprijzen de laatste jaren grillig geworden. Volgens het Regioteam Energietransitie ligt de oplossing vooral dichtbij: meer duurzame energie opwekken in eigen regio en tegelijk energie besparen.
Gemeente speelt sleutelrol
Gemeenten hebben een belangrijke taak in deze overgang. Zij staan dicht bij inwoners en bedrijven en beslissen over vergunningen, plannen en ondersteuning. Daarmee kunnen ze het verschil maken bij het realiseren van duurzame energie en het verlagen van energiekosten.
Zon en wind blijven nodig Woningen stap voor stap van het gas af Elektriciteitsnet onder druk Schonere mobiliteit en bedrijven Bedrijven willen vaak verduurzamen, maar lopen tegen beperkingen aan, zoals een vol stroomnet. Samenwerking en nieuwe oplossingen, zoals gezamenlijke energievoorzieningen op bedrijventerreinen, kunnen helpen. Inwoners betrekken essentieel Alles hangt met elkaar samen + Download "Energietransitie in een notendop voor raadsleden" 20.03.2026 ⇢
Er wordt al meer duurzame energie opgewekt, maar dat moet de komende jaren verder toenemen. Vooral daken van woningen en bedrijven bieden nog kansen voor zonnepanelen. Ook windenergie blijft nodig, omdat het een goede aanvulling is op zonne-energie.
Een belangrijk uitgangspunt is dat inwoners mee kunnen profiteren, bijvoorbeeld door mede-eigenaar te worden van energieprojecten.
Veel huizen worden nog verwarmd met aardgas. Gemeenten moeten per wijk plannen maken om over te stappen op duurzame warmte, zoals warmtepompen of warmtenetten. Daarbij is isolatie de eerste stap: minder energie verbruiken betekent lagere kosten.
Door elektrisch rijden en verwarmen groeit de vraag naar stroom snel. Het elektriciteitsnet raakt daardoor steeds vaker overbelast. Gemeenten moeten ruimte maken voor uitbreiding van het net en voor oplossingen zoals energieopslag en slim stroomgebruik.
Ook vervoer moet duurzamer worden. Dat vraagt om meer laadpalen, betere fietsvoorzieningen en schoner openbaar vervoer.
De energietransitie lukt alleen als inwoners goed worden betrokken. Duidelijke communicatie en inspraak zijn belangrijk om draagvlak te creëren voor plannen in de buurt.
De overgang naar duurzame energie is geen losse opgave. Opwek, woningen, vervoer en het elektriciteitsnet hangen nauw met elkaar samen. Een goede, samenhangende aanpak kan zorgen voor lagere kosten en een stabielere energievoorziening.
- Laatste update op .































